The Pale Blue Eye

Netflix trapt het filmjaar en de koude maand januari af met een ijzige gothic thriller die in Nederland vorig jaar helaas de bioscoop niet heeft gehaald. In Scott Coopers (Antlers, Out of Furnace) uitstekende verfilming van Louis Bayards boek The Pale Blue Eye sijpelt de kou soms voelbaar de woonkamer binnen. Het verhaal speelt zich af in het New York van 1830, op dat moment ook de woonplaats van ene Edgar Allan Poe (Harry Melling). Samen met Augustus Landor (Christian Bale) probeert hij het mysterie op te lossen rond twee moorden die de West Point Military Academy in zijn greep houden.

Met de ruige bosrijke setting, de witte sneeuw en de blauwe pakjes van de cadetten van het instituut tovert cinematograaf Masanobu Takayanagi (Stillwater, Swan Song) een prachtig pallet op beeld. De koude atmosfeer voegt veel toe aan het verhaal: een van de cadetten van de Academy wordt dood aangetroffen, en dat is niet het enige, zijn hart wordt terwijl hij bij de lijkschouwer ligt gestolen. De geschrokken schoolleiding, bang voor schandalen die de in zwaar weer verkerende Academy de das om zou kunnen doen, schakelen de gepensioneerde agent Landor in om het raadsel op te lossen.

de poËet en de alcoholist

Augustus Landor is een eenzame weduwnaar met een dochter die een paar jaar eerder is vertrokken met een voor de kijker onbekende man. Cooper houdt de achtergrond bewust vaag en toont vooral flitsen en flashbacks van haar als Landor thuis aan de drank zit. Dat doet hij overigens graag. Hij heeft een losse relatie met de uitbaatster (Charlotte Gainsbourg) van het café waar hij drank nuttigt, en heeft ondanks zijn ietwat verharde en starre voorkomen droog gevoel voor humor. Zijn personage is eigenlijk vrij rechttoe rechtaan, tot de jonge Edgar zijn entree maakt. Vanaf dat moment is er een dynamiek die Bale’s rol meer diepgang meegeeft. Een welbespraakte poëet die contrast toevoegt aan Bale’s droge Landor.

 

Poe, de gevoelige maar doortastende outcast die totaal niet past in de machowereld van een militaire academie, wordt op zeer innemende wijze gespeeld door Harry Melling, die al liet zien over dichterlijk talent te beschikken als de arm- en beenloze ‘artist’ in The Ballad of Buster Scruggs. Samen ontrafelen ze langzaam het mysterie rondom de moorden op het terrein van de Academy. Terwijl de schoolleiding steeds ongeduldiger wordt en Landor de druk vanuit Washington voelt, vindt Poe de liefde en moet hij zien om te gaan met de agressie en spanning die heerst onder de cadetten.

Het verwijderen van de harten van de slachtoffers zorgt ervoor dat Landor de oplossing in het occulte begint te zoeken. Hier wordt de film minder sterk: de invalshoek is niet goed uitgewerkt en zorgt ervoor dat de spanningsbubbel een beetje leegloopt. Gelukkig ontspoort het nergens en zijn de acteerprestaties van de twee hoofdrolspelers goed genoeg om ons geboeid te houden.

DONKER HART

Toch voelt het geheel ook een beetje plat: er zijn te weinig hoofdrolspelers om er een écht spannende detective van te maken. En Christian Bale die (laten we eerlijk zijn) tweede viool speelt achter de charismatische Melling in een whodunit met wat gotische elementen is ook een beetje plat.

Het is dan ook pas als het mysterie keurig opgelost is dat de film zijn ware aard prijsgeeft. Het mysterie dat de meeste aandacht krijgt is niet waar het hart van The Pale Blue Eye ligt: in het laatste deel van de (krappe) derde akte toont Coopers verfilming waar het allemaal om draait. De beklemmende slotscène laat de chemie tussen Bale en Melling volledig tot bloei komen en geeft ons een emotionele inkijk in de meest donkere, ijzige krochten van het hart. Een plek waar het ongetwijfeld net zo koud is als de winter waarin dit drama zich voltrekt.

 
Vind ons: