Het is een bijzondere dag voor producent en regisseur Carmen Cobos wanneer ik haar ontmoet voor koffie en een interview. Diezelfde avond zal haar film Nelsons no. 5 in première gaan in Eye. Ze zegt dat ze gespannen is, maar neemt alle tijd om mijn vragen te beantwoorden. En na het interview nemen we nog een kopje, gewoon voor de gezelligheid. Haar Spaanse accent rammelt als een zonnig cadens door haar Engels heen, wanneer ze gepassioneerd over haar vak praat; FILM.

Oorspronkelijk komt ze uit Zuid Spanje, waar ze werkzaam was in de zorg. Nadat ze naar Engeland was verhuisd vond ze een baan als researcher bij de BBC. Er was veel belangstelling voor Spanje in die tijd -eind jaren tachtig- omdat het land net bij de EU was gevoegd en de Olympische Spelen in Sevilla plaatsvonden. Ze vond haar passie voor documentaires en heeft nooit meer omgekeken.

Inmiddels is ze met haar Nederlandse man (schrijver en producent Kees Rijninks) in Amsterdam beland en runt ze het succesvolle productie bedrijf Cobos Films. Ze produceerde documentaires die wereldwijd op meer dan 100 festivals zijn vertoond, heeft talloze prijzen gewonnen, werkt samen met regisseurs als John Appel (o.a. The Player) en Heddy Honigman (o.a. El Olvido). Ze is jurylid en adviseur voor talloze platforms, waaronder IDFA Summer Academy en EDN (European Documentary Network).

Drie jaar geleden ging ze zelf ook regisseren. “Ik vind produceren geweldig en regisseurs zijn altijd zo nerveus. Dat was eigenlijk niks voor mij,” vertelt ze over deze verrassende draai in haar carrière. “Maar ik was wel klaar voor een nieuwe uitdaging. Wetenschapper worden was geen goed idee en ik hou van kunst. Dan toch maar regie.” Ze lacht er zelf om. Haar advies aan regisseurs kon ze nu op zichzelf toepassen: hou je eerste film dicht bij huis. Nou woont ze vlakbij het concertgebouw in Amsterdam en besloot ze haar eerste film daarop te baseren.

Ze begon haar onderwerp te bestuderen en bracht uren in het concertgebouw door. Ze schreef in de kantine, volgde de muzikanten en mocht ook bij repetities aanwezig zijn. “Een dirigent is net een filmmaker,” zegt ze. “Hij vertelt ook een verhaal. Alleen heeft hij 125 solisten, die het stuk allemaal anders interpreteren. Hoe je die allemaal op één lijn krijgt, vind ik fascinerend om te zien.”

Toen de directeur van het concertgebouw haar vertelde over een nieuw omstreden stuk dat ze gingen instuderen, wist Carmen dat ze haar verhaal had gevonden. “Ik kan geen muziek spelen, maar ik kan er wel een film over maken. Dat heb ik gedaan.”

Het werd de film Imperfect Harmony, over de moeizame samenwerking tussen een dirigent en een componist. Wat ze belangrijk vindt is om muziek niet als elitaire kunst te beschouwen, maar verhalen te maken over gewone mensen. Muziek is universeel, het spreekt iedereen aan.

Zo kwam ze bij haar onderwerp voor haar huidige film, Nelsons no. 5. Over de jonge dirigent Andris Nelsons, die de vijfde symfonie van Sjostakovitsj instudeert met het Koninklijk Concertgebouworkest Amsterdam. “Hij is een moderne jongen, die op een toegankelijke manier over klassieke muziek kan vertellen. Hij is expressief en openhartig,” vertelt ze. “Het maken van deze film ging heel vlot en verliep precies zoals ik het bedacht had.”

CarmenCobos-filmt-AndrisNelsons-foto-RenskeVrolijk-384x290

Maar deze dame weet precies wat ze wil en dus lopen dingen niet zomaar zoals ze gaan. Ik vraag haar waaraan ze haar succes te wijten heeft. Drie woorden noemt ze meteen gedecideerd: Passie, professionaliteit en volharding. Ze heeft inmiddels een stevig netwerk opgebouwd, maar zegt: “Elke film moet ook ik weer vanuit het niets beginnen. Uitvinden waar de ziel van het verhaal ligt, veel uitpluizen en bestuderen. En natuurlijk een beetje geluk hebben.” Ze kan dit uiteraard alleen maar volhouden omdat ze zo van haar vak houdt. “Het is verrijkend. Je werkt in teamverband en ontmoet bijzondere mensen, ik vind het een zegen dat ik dit mag doen.”

Film maken vanuit je hart, dat is ook de tip de ze beginnend filmmakers wil meegeven. Maar ze zegt ook: “Het is heel belangrijk om focus te hebben en volharding. De mogelijkheden zijn tegenwoordig eindeloos met kanalen als Youtube en Vimeo. En ook filmapparatuur en montage programma’s zijn heel toegankelijk. Maar dan ben je er nog niet. Neem lessen, train jezelf en vraag je constant af wat je wilt vertellen, waar je heen wilt.”

Met die focus en volharding van Carmen Cobos zit het wel goed. Ze stevent al op verschillende nieuwe projecten af. Zoals een verhaal over de Spaanse schrijver Javier Marias, die voor 2016 genomineerd is voor een Nobelprijs, en ze werkt aan een film over een Italiaanse dirigent, Daniele Gatti.

Hoewel ze ooit begon in de zorg heeft ze haar plek gevonden in de kunst. “Ik vind het heel belangrijk dat sociaal geëngageerde films gemaakt worden, maar ik blijf liever bij de kunst. Met een glimlach voegt ze toe: “Sociale bewegingen komen en gaan. Maar art is here to stay.”

mr_nelson_still.0071454

 

Nelsons No.5 draait nu in de bioscopen.