Nu aan het lezen:

Arctic

Arctic

Arctic vertoont niets meer en minder dan pure overlevingsdrang. Maar de beeldtaal spreekt wel een lingua franca van hulpvaardigheid.

In het regiedebuut van Joe Penna, voorheen vooral bekend als muzikant van het YouTube-kanaal MysteryGuitarMan, ploetert de anonieme Overgård (Mads Mikkelsen) voort nadat zijn vliegtuig is neergestort op de Noordpool. De hoop op redding lijkt nabij als zijn dagelijkse signalen de aandacht van een helikopter trekken, maar deze stort tot overmaat van ramp neer. Overgård moet de zorg voor de enige overlevende pilote meenemen in zijn precieze dagschema van vissen en een SOS-teken in de sneeuw graven. Al snel besluit hij het er op te wagen om een weerstation te bereiken. Deze barre tocht met een zwaargewonde in de bagage brengt tal van gevaren met zich mee.

Overgård is met zijn noeste arbeid het archetype zwoeger. De grootse vlakten vol sneeuw en ijs reduceren hem tot een werkend wezen louter luisterend naar het alarm op zijn horloge. Deze brok arbeidskracht, wiens spaarzame Deense woorden het enige zijn wat iets over zijn achtergrond vertelt, reflecteert zo tot in het ideale de moderne werkethiek. De hoogtechnologische samenleving, waar de arbeider maximalisering van productiviteit als doel heeft geïnternaliseerd, sijpelt zo langzaam binnen via een held die efficiëntie hoog in het vaandel heeft staan.

Pure noodzaak op de Noordpool reflecteert zo de pure noodzaak in het dagelijks leven. Het is te danken aan Mikkelsens gedetermineerde blikken dat deze rechtlijnigheid niet leidt tot een gemis van ontwikkelingen in het personage of verhaal. Zijn standvastigheid om niet ten onder te gaan in het onverbiddelijke landschap blijft innemend. De vele momenten van stilte werken in, waarbij de ijsbeer die zich gedraagt als Tsjechovs geweer wel erg cru een plaatsje opeist. Op deze Noordpool is het niet de constante dreiging van erbarmelijke omstandigheden, maar het zwoegen wat het leven kleur geeft.

Hard werken lijkt ook het devies van Joe Penna, die in zijn regiedebuut het vakmanschap niet weet te overstijgen. De desolate Noordpool is weids en wit. In deze sobere arena is geen ruimte voor iets anders dan het overleven, een bezigheid die door de archetypische benadering een doorsnee heroïsch karakter krijgt, inclusief dito aanzwengelende muziek. Penna neemt met co-schrijver Ryan Morrison het strenge ritme van de alarmklok over. Het blijkt dat de arbeid weinig aan de verbeelding overlaat. Overgård moet zelf weliswaar een omweg nemen naar het station, maar Arctic zelf is voornamelijk recht door zee.

Toch weet de film met haar spaarzame middelen maximale empathie te kweken. De sterke reductie van handelingen tot alleen de arbeid overblijft krijgt een humane inborst door Overgårds zorgen om de overlevende. Deze slecht alle taalbarrières. In de acute overlevingssituaties waar de mens is gereduceerd tot haar essentie vindt Penna meer dan een hardvochtig arbeidsethos. Hij ontstijgt het hedendaagse cynisme, want de mens in nood vervalt niet in strijd, maar hulpvaardigheid. En daar zijn geen woorden voor nodig. Arctic ziet een uitweg uit de misère van hard werken. Deze universele heldenzang gaat daarom uiteindelijk niet alleen over overleven, maar ook over leven.

Leuk? Deel het even!
Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken