Nu aan het lezen:

More Human Than Human

More Human Than Human


De robots komen eraan! Maar moeten we daar bang voor zijn of biedt het juist een nieuwe kans voor de toekomst van de mensheid? More Human Than Human probeert een antwoord te vinden, maar strandt al snel in een verzameling strijdige speculaties.

De filmpjes van Boston Dynamics zijn altijd leuk voer voor scherpe commenters en reaguurders. Het bedrijf dat gespecialiseerd is in het maken van robots deelt maar al te graag hun nieuw creaties op het web, zoals een vierpotige machine die heel natuurlijk voortbeweegt en die met zijn grijparm een deur kan openen. De comments op YouTube en Facebook zijn vaak grappig. Soms hebben ze een wrange ondertoon die prijsgeeft dat mensen sceptisch zijn:

this is the same robot dog off of black mirror !! LOL

But can robo dog open the refrigerator and get you a beer on command

If they start creating “Skynet’ I am leaving the planet

i for one welcome our new robot overlords…

More Human Than Human laat ook zien dat wij een ambivalente houding hebben ten opzichte van kunstmatige intelligentie. In een interview met schrijver Daniel H. Wilson vertelt hij over hoe de boze oncontroleerbare robot een cliché is geworden binnen het genre van de sciencefictionfilm. Regisseurs Tommy Pallotta en Femke Wolting vullen dat aan met een montage van filmrobots die doordraaien of zich tegen de mens keren. Van Gort uit The Day the Earth Stood Still tot aan de Terminator uit James Camerons gelijknamige film.

Pallotta, die de film ook van een voice-over voorziet, weet echter nog niet zo zeker wat hij nou van robots moet vinden. More Human than Human is vooral zijn kindje en zijn verbazing en verwondering omtrent robots steekt hij niet onder stoelen of banken. Een fascinatie die is ontstaan in zijn kindertijd die in de schaduw viel van de bovenmenselijke prestaties van NASA en een cultuur die positief stond tegenover technologie. Toch zijn de berichten die ons nu bereiken niet altijd even geruststellend. Want wat gebeurt er als robots ons kunnen vervangen?

Om te zien hoe geavanceerd robots zijn geworden probeert Pallotta een robot te maken die in staat is om een documentaire te regisseren. Een interessant uitgangspunt waar de film helaas weinig mee doet. Als kijker wordt je vooral getrakteerd op een verzameling uiteenlopende talking heads die vaak weer zijn verdwenen als het echt interessant begint te worden. Zo komen Richard Linklater en acteur Billy Crudup opeens op bezoek bij de robotfilmer. Ze hebben niet echt iets te melden behalve dat Linklater het apparaat sarcastisch te woord staat. Schaakgrootheid Garri Kasparov, die een wedstrijd verloor tegen een computer, is ook in een oogwenk weer van het scherm verdwenen na wat platitudes over mens en technologie.

Wilson is de enige spreker die nog weet te prikkelen met zijn ideeën en voorspellingen zoals zijn doortastende observatie dat mensen de gave hebben om belangrijke technologische innovaties snel tot iets alledaags te maken. Niemand die zich nog verbaasd over het gemak waarop wij nu kunnen Face-timen, tweeten, babbelen met Siri of foto’s kunnen delen. Het is banaal geworden.

Tegenover de pratende koppen zijn er wat fragmenten die laten zien hoe kunstmatige intelligentie mensenlevens beïnvloedt. Een robot-bouwer, verbonden aan de VU in Amsterdam, zet zijn scheppingen in om eenzame bejaarden gezelschap te houden. Het levert schrijnende beelden op van oude dammetjes die praten met een pop die met zijn vreemde kop de uncanny valley nadert. Toch zijn deze ouderen blij met hun nieuwe maatje die de illusie wekt dat er naar ze geluisterd wordt en ook nieuwsgierig vragen stelt. De ontwerper blijft het moeilijk vinden om helemaal te accepteren dat het zo in de praktijk kan werken. Vooral als hij na het experiment de robots weer moet ophalen tot groot ongenoegen van de oudjes.

 

In een andere pakkende scène wordt getoond hoe AI wordt ingezet om de productiviteit van mensen te meten en op peil te houden. Een fietskoerier in London komt met haar verhaal over hoe zij door een algoritme wordt beoordeeld en opdrachten krijgt zonder tussenkomst van mensen. De werkdruk is daardoor enorm hoog en bijna onmenselijk in zijn onpersoonlijkheid.

Ondanks deze pakkende voorbeelden blijft More Human Than Human vooral ergens in het midden hangen wat robots en AI betreft. Pallotta’s conclusie klinkt als een onbevredigend compromis door te stellen dat we nog niet weten wat ons precies te wachten staat. Dat maakt deze documentaire net iets te vrijblijvend en prozaïsch om te beklijven.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken