Nu aan het lezen:

Mary, Queen of Scots

Mary, Queen of Scots

 

Mary, Queen of Scots onderzoekt de verhalen die over machtige vrouwen worden verteld, en hoe smal de marge is waarbinnen ze kunnen bestaan en opereren in een wereld geregeerd door mannen en hun tomeloze ambities. Mary Stuart (Saoirse Ronan), wier Franse man net is overleden, komt in 1561 als achttienjarige terug naar Schotland om haar troon op te eisen, en potentieel ook nog die van Elizabeth (Margot Robbie), de koningin van Engeland. In een wereld die vrouwen niet veel goeds toedicht is het een uitdaging om in leven en aan de macht te blijven. De film bestaat grofweg uit Mary die allerlei coups behendig ontwijkt om uiteindelijk het frêle nekje toch op het hakblok te moeten leggen. De film, geregisseerd door debutant Josie Rourke, ziet er mooi uit, loopt vlotjes door alle politieke ontwikkelingen heen en heeft met Saoirse Ronan een schitterende hoofdrol, maar wil ondanks dat niet echt beklijven.

Ik heb geen moeite met anachronismen in historische kostuumdrama’s. Ze bieden op subtiele en minder subtiele wijze visuele verrijkingen, zoals de tegendraadse zilveren springveer in het oor van Mary of haar indigo denim jurken, die scherp afsteken tegen de grijze hemel en glooiende heuvels van Schotland. Inhoudelijk verschaffen ze vooral een mogelijkheid de geschiedenis recht te zetten, deze om te buigen naar de hedendaagse mores en daar en passant nog iets over kwijt te kunnen. Mary, Queen of Scots doet hier en daar een gooi naar gematigde originaliteit. Zoals de zwarte en bruine gezichten die eindelijk te zien en te horen zijn als prominenten aan het hof, rollen die normaliter enkel voor witte acteurs weggelegd zijn.

Toch heeft het niet mogen baten. Het script van Beau Willimon (bekend van House of Cards) naar een biografie van John Guy houdt er opvattingen rondom macht en gender op na die de ‘empowered’ plank volledig misslaat. Het idee dat vrouwen van nature zo volhardend vredeminnend, solidair en vergevingsgezind zijn als Mary en Elizabeth in de film is pure fictie en getuigt van weinig integriteit in de uitwerking ervan. Rourke en Willimon weerstaan de verleiding niet een wenende en kinderloze Elizabeth met opengesperde benen te tonen, de vruchten van haar creativiteit aanschouwend: een laken bezaaid met rode klaprozen gemaakt van opgerolde stroken papier. Dit beeld wordt gespiegeld aan een uitgeputte Mary die net na haar bevalling met het kind op schoot uitrust, een bebloed laken tussen de geopende benen.

Elizabeth krijgt ook nog een neurotische houding aangemeten, waarmee haar 45-jarige heerschappij niet zozeer erkend als wel uitgevaagd wordt. Gaandeweg speelt Robbie haar steeds brozer en schichtiger en wordt ze afgebeeld als een fysiek aftakelende vrouw die zich ver van haar konkelende hof houdt, terwijl haar levenslustige nicht Mary alles meeheeft in haar strijd: uiterlijk, charisma en intellect. Dit  verhaal lijkt ook zijn weerslag te hebben gehad op Robbie, die met overbodige neusprothese en opgedroogde korsten in het gelaat niet op kan tegen het heldere spel van Ronan, wier Mary vrij en onbevangen is. Een groot contrast met de nauwe performance van Robbie die zich dusdanig op haar accent en uiterlijk focust dat het geheel net zo gemaakt aandoet als de blosjes op haar wangen. Jammer, temeer omdat er al zo veel prachtige Elizabeths eerder op het grote scherm te zien zijn geweest.

De anachronistische kijk resulteert in een film die qua gedachtegoed weinig te zeggen heeft en daardoor tussen wal en schip valt. Geen rigoureus kostuumdrama, geen interessant dramatisch werk (zoals The Favourite dat met veel van dezelfde elementen wel is) en misschien wel helemaal niet zo anachronistisch. Geheel in lijn met traditie wordt immers de boodschap herhaald die al veel vaker te zien en te horen is: vrouwen zijn jaloers op elkaar en hebben als fundamentele taak het voortbrengen van — liefst mannelijk — nageslacht. Tegelijkertijd gaat deze boodschap wel gepaard met de stellingname dat in een betere wereld deze vrouwen hartsvriendinnen zouden kunnen zijn, ware het niet dat mannen het hen schier onmogelijk maakten. Klassiek opportunisme in een poging een lucratieve variant op vrouwelijke macht anno 2018 te formuleren, die de overtuigingen en gedragingen van de zelfbewuste millennial (kapitaal-)kracht bij zou moeten zetten. Maar daarvoor mist de film scherpte, diepte en zelfbewustzijn. Mary, Queen of Scots slaat wat dat betreft nog geen deuk in een pakje boter.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken