Nu aan het lezen:

Juste la Fin du Monde

Juste la Fin du Monde

Gezien zijn eerdere films lijkt Xavier Dolan een voorkeur te hebben voor personages die geen blad voor de mond nemen. Daarom is het verwonderlijk dat Louis (Gaspard Ulliel), de hoofdpersoon van zijn nieuwste film Juste la Fin du Monde die in Cannes dit jaar de Grand Prix won, weinig uitgesproken is. En dat terwijl Louis juist, voor het eerst in twaalf jaar, zijn familie bezoekt om te spreken. En wel over zijn naderende dood. Zijn zwijgzaamheid geeft ruimte aan de rest van de familie om hun gevoelens over de terugkeer van Louis te uiten.

Vanaf het eerste moment dat Louis het huis van zijn moeder (Nathalie Baye) en veel jongere zusje Suzanne (Léa Seydoux) binnenstapt nemen zij dan ook de gelegenheid te baat om dit te doen. Suzanne blijkt onzeker over haar succesvolle broer die vertrok toen ze nog jong was, maar wil zich ook voor hem bewijzen. De moeder probeert van de terugkeer te genieten zodat de rancune over de lange afwezigheid niet de overhand krijgt. De door Vincent Cassel gespeelde oudere broer Antoine is hier niet toe in staat, en uit zich vrijwel uitsluitend door iedereen te beledigen. Antoines vrouw probeert vrede te stichten, wat haar moeilijk afgaat, aangezien ze niet veel verder komt dan hakkelende zinnen over haar kinderen.

Dolan baseerde Juste la Fin du Monde op een toneelstuk, wat verklaart dat de film zich grotendeels op één locatie afspeelt, en dat alle ontwikkeling zich in de dialoog bevindt. Toch heeft Dolan samen met Director of Photography André Turpin veel werk gestoken in het jus geven aan de filmische aspecten. Dit doen ze voornamelijk door de benauwde setting terug te laten komen in de gehanteerde camerastandpunten. Bijna alles is in close-up of medium close-up gefilmd. In de zeldzame overzichtsshots wordt een groot deel van het beeld geblockt, zodat je eigenlijk altijd om iets heen probeert te kijken. Dit is een techniek die vaker gebruikt wordt, maar zelden zo consistent als in Juste la Fin du Monde.

Ook de dialogen blokkeren even veel informatie als ze prijsgeven. De verschillende familieleden dwalen constant af of hebben het over ogenschijnlijk onbelangrijke details. Tezamen met het camerawerk geeft dit mij het gevoel dat er iets groots verhuld wordt in deze film. Een geheim dat verklaart waarom Louis zijn familie zo lang niet gezien heeft. Suzanne benoemt het op een gegeven moment zelfs: is er een verraad of zelfs moord gepleegd waar zij zich niet bewust van is?

Wanneer een film begint met veel close-ups en geblockte shots wordt dit meestal in de loop van de film langzaam losgelaten. Dat symboliseert dan dat de personages inzicht verwerven in de situatie waarin ze zich bevinden; ze krijgen overzicht. In Juste la Fin du Monde is hier helemaal geen sprake van. Aan het eind van de film zijn de shots nog net zo close als in het begin. De personages blijven dan ook de hele film lang rondjes draaien om hun eigen gevoelens zonder toenadering tot elkaar te vinden.

Dolan lijkt de hele film als een experiment opgezet te hebben waarbij de gebruikelijke ontwikkeling in het verhaal achterwege gelaten wordt en de waarheid verhuld blijft. Hoewel ik zo’n experiment kan waarderen, heb ik er niet van kunnen genieten. De stagnatie waarin de personages door het gebrek aan ontwikkeling gevangen zitten leidt ertoe dat ze karikaturen van zichzelf worden. Eindeloos herhalen ze dezelfde standpunten in net iets andere bewoordingen. Voor de maker is het experiment misschien bevrijdend, voor de kijker is het vooral frustrerend.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken