Nu aan het lezen:

IDFA 2018: De lusten en lasten van de muziekindustrie  

IDFA 2018: De lusten en lasten van de muziekindustrie   

 

In dit IDFA-verslag aandacht voor twee documentaires die gaan over twee verschillende kanten van de muziekindustrie. In Blue Note Records: Beyond the Notes staat de geschiedenis van het iconische jazzlabel centraal. De problemen rondom de comeback van een popdiva worden goed belicht in Kate Nash: Underestimate the girl.

Blue Note Records: Beyond the Notes
van Sophie Huber is een voorspelbare hagiografische documentaire over het invloedrijke Blue Note records. Het is duidelijk een eerbetoon en de loftrompet wordt maar al te graag gestoken voor de artiesten die actief waren op het label. Fans van het genre zullen Huber haar aanpak wel deels vergeven, omdat er ook mooie momenten zijn waar gevierde jazzmuzikanten zoals Herbie Hancock en Wayne Shorter babbelen over het belang van Blue Note.

De kracht van het label zat hem vooral in de unieke visie van de oprichters Alfred Lions, Max Margulis en Francis Wolff. Duitse joden die in Europa voor het eerst kennismaakten met jazz. Een onvergetelijke ervaring die hen niet meer los zou laten. Nadat zij naar Amerika waren gevlucht richtten zij Blue Note op als een plek waar jazzmuzikanten de ruimte kregen om te experimenteren. Omdat zij geen professionele muzikanten waren hadden zij een open houding ten opzichte van het genre. Daarnaast ging het hen niet om het geld maar om de muziek. Ze betaalden de artiesten ook goed en hadden een vriendschappelijke en respectvolle band met hen.

Wat opvalt is dat die houding prachtige platen opleverde waar talentvolle jazzmuzikanten volledig de ruimte kregen om hun eigen stijl te verkennen en te ontwikkelen. Artiesten zoals Thelonius Monk, Miles Davis, John Coltrane, Herbie Hancock en Wayne Shorter kregen een creatieve carte blanche en de resultaten behoren nog steeds tot de canon van de jazz. Het mooie van Blue Note was dat de liefde van de oprichters ook terug was te zien in het ontwerp van de hoezen. Wolff maakte foto’s van de sessies en zijn beelden zijn net zo iconisch geworden als de muziek. Grafische vormgever Reid Miles zou Wolffs foto’s gebruiken voor zijn herkenbare en invloedrijke hoesontwerpen.

Natuurlijk voelt de film vooral als een soort greatest hits compilatie en bepaalde artiesten praten over de productie van wat legendarische albums die het label uitbracht. Het zakt allemaal wat in elkaar vanaf het moment dat de oprichters Blue Note verkochten aan een grotere platenmaatschappij. Met de komst van hiphop kreeg het label weer wat street cred door de beats en samples te verzorgen voor veel rapnummers. Toen Blue Note zich weer wat meer profileerde in de jaren negentig was dat in de vorm van de mainstreamjazz van Norah Jones. Iets dat sterk contrasteert met het vernieuwende karakter van het label in de beginperiode. Deze kloof wordt echter niet ter discussie gesteld en uiteindelijk overheerst er een toon die vooral kritiekloos is en doet denken aan een braaf promotiefilmpje.

Kate Nash: Underestimate the Girl lijkt in eerste instantie ook op een oppervlakkig inkijkje in het coole leven van zangeres Kate Nash die met haar muziek een nieuwe weg in wil slaan. Nash werd dankzij Myspace een sensatie in Engeland en met het succes van haar popnummers kon ze even proeven aan de roem. Toch was het imago dat Nash achtervolgde dat van een lief buurmeisje die zoete liedjes zong. Nash besluit daarom een meer alternative kant op te gaan met een band die bestaat uit vrouwen en met songteksten die een feministische boodschap verkondigen.

Regisseuse Amy Goldstein laat Nash zien tijdens wat optredens waar ze zich voordoet als een stoere zangeres alhoewel de muziek nog steeds erg poppy klinkt. Vervolgens volgt Goldstein haar tijdens een tournee en de voorbereidingen voor het opnemen van een nieuw album. Het is allemaal nog hip en rooskleurig en iedereen heeft het over hoe fantastisch het allemaal is. Een gig bij een bedrijf om zo te netwerken is behoorlijk tenenkrommend als een CEO wat lult over hoe Nash muziek perfect past bij de bedrijfscultuur. Daarnaast is haar manager een echte gladjakker en hij verzekert haar dat hij voor haar zal zorgen.

Godzijdank kantelt de film halverwege als Nash ontdekt dat haar manager haar bedriegt en geld van haar steelt. Nash wordt gedwongen om zelf alles te regelen en haar veerkracht is bewonderenswaardig. Om aan geld te komen verkoopt ze al haar kleding en doet ze mee aan een teleshoppingprogramma waar ze als celebrity Star Wars-producten moet verkopen. Een grappige en ongemakkelijke scène, gezien Nash weinig met de intergalactische sage heeft, maar haar humor redt haar uit dit soort toestanden. Als ze haar nieuwe album via Kickstarter probeert te promoten krijgt de film weer een stijgende lijn waarbij Nash zich opnieuw kan bewijzen als artiest.

Kate Nash: Underestimate the Girl is een onthullend portret van de minder leuke kanten van de muziekbusiness en hoe je als vrouw op je hoede moet zijn. Nash is in de film niet voor niets fel over hoe zij als jonge vrouw slecht behandeld werd tijdens haar carrière. Een situatie die als je afgaat op Nashs recente ervaringen nog steeds niet is veranderd binnen de popindustrie. De tegenslagen weet Nash gelukkig ook te gebruiken als brandstof voor haar teksten en veel nummers zijn ook in de film te horen.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken