Nu aan het lezen:

De tien beste winterse films die je nog niet hebt gezien

De tien beste winterse films die je nog niet hebt gezien

 

Op het noorden na hebben we in Nederland nog niet veel sneeuw gezien deze winter. Om aan dat gemis tegemoet te komen hieronder tien onbekende films vol bittere kou en een flink pak sneeuw.

 

  1. The Great White Silence (Herbert Ponting, 1924)

Deze documentaire uit 1924 over een Antarctische expeditie dwingt ook vandaag de dag nog respect af met z’n technisch vernuft. Verbijsterend zijn bijvoorbeeld de shots waarbij de camera aan een plank werd gemonteerd die buitenboord werd gehangen, om zo te filmen hoe de boot de ijsschotsen doorkliefde. Aanvankelijk is de toon licht. Er wordt wat gedold met pinguïns en de meegebrachte kat springt door een hoepeltje. Maar de toon wordt grimmig wanneer het lot van de expeditieleden duidelijk wordt. Wie de film ziet kan niet anders dan ontzag te voelen voor het onverbiddelijke continent. Zoals een van de expeditieleden in zijn dagboek schreef: ‘Great God, what an awful place.’

 

  1. Zamani Barayé Masti Asbha (Bahman Ghobadi, 2000)

Een tijd voor dronken paarden; dat is de Nederlandse vertaling van de titel van de ze film over vijf weeskinderen in een Iraaks-Koerdisch dorpje. De titel verwijst naar het gebruik om paarden wodka te geven zodat ze warm blijven in de besneeuwde bergen. Maar vooral ook is het symbolisch voor de barre omstandigheden waaronder de kinderen leven, waarin het ene kwaad het andere kwaad moet bestrijden. Door de kinderen centraal te stellen, schuift Ghobadi politiek naar de achtergrond. Dat maakt Zamani Barayé Masti Asbha in de eerste plaats humaan, en daarmee des te aangrijpender.

  1. Essential Killing (Jerzy Skolimowski, 2010)

Kijken naar Essential Killing is een onprettige ervaring. Het is een survivalfilm die eens niet de nadruk legt op de vindingrijkheid of overlevingsdrang van de mens, maar een man toont die wordt opgejaagd door doodsangst. Vincent Gallo speelt een Afghaan die in de woestijn wordt opgepakt en na een reeks martelingen ontsnapt in een besneeuwd landschap ergens ter wereld. Gallo spreekt geen woord in de film. Hij schreeuwt enkel zijn angst uit, of kermt van de pijn. Het is een indrukwekkend fysieke rol, waarbij hij langzaam transformeert tot een gewond dier, in het nauw gedreven, alles aanvallend wat te dichtbij komt.

  1. Odd Man Out (Carol Reed, 1947)

James Mason speelt Johnny McQueen, een leider van de IRA (hier ‘the organisation’ genoemd) die gewond raakt bij een door hem gepleegde overval. Maar de film focust vooral op de mensen die zijn pad kruisen terwijl hij door de stad vlucht. ‘I’m not for you or against you’, stelt een van hen. ‘I just can’t afford to get mixed up in this.’ Wat uiteraard keer op keer onvermijdelijk blijkt. Op momenten sleept Reed (die twee jaar later zijn meesterwerk The Third Man zou maken) ons met slimme technieken mee in de delirische staat van de stervende Johnny. Intussen gaat de stromende regen over in een gestaag vallende sneeuw die het einde een melancholische en poëtische sfeer geven.

  1. Runaway Train (Andrei Konchalovsky, 1985)

Runaway Train is een curieuze film. Gebaseerd op een script van Akira Kurosawa, bevindt de film zich op een vreemd grensvlak tussen spektakelfilm en karakterstudie. Na een wat plichtmatige gevangenisontsnapping komt de film op gang samen met de goederentrein waar Manny (Jon Voight) en Buck (Eric Roberts) op springen. Die trein raakt losgeslagen en moet tot stoppen worden gebracht om een fataal ongeluk af te wenden. Met simpele middelen (slimme camerahoeken en versnellingen in het beeld) weet Konchalovsky de razende snelheid over te brengen. Roberts is op dreef, maar het is vooral Voight’s ongrijpbare performance die resoneert en het einde zo verpletterend goed maakt.

https://www.youtube.com/watch?v=LUo2UtlxTS0

  1. La Grande Bouffe (Marco Ferreri, 1973)

Niets is zo fijn in de winter, als de wind buiten guur is en de sneeuw in de lucht hangt, om binnen te zijn. Je te laven aan de warmte en liefst ook nog lekker eten. Maar in La Grande Bouffe slaat dat idee van behaaglijkheid gestaag om en hoe langer de film duurt, hoe meer je als kijker verlangt te ontsnappen. De kou in. La Grande Bouffe gaat over vier welgestelde mannen die zich opsluiten in een landhuis met een vrachtlading aan voedsel en prostituees om zich daar letterlijk dood te eten. Ferreri toont hun gedrag als de logische overtreffende trap van decadente genotzucht en serveert zijn satire even grappig als obsceen.

  1. Snow Angels (David Gordon Green, 2008)

De filmografie van David Gordon Green is op z’n zachtst gezegd grillig. Na zijn ijzersterke debuut George Washington en nog wat puike films waar geen hond op af kwam, vond hij een breed publiek met stoner-komedie Pineapple Express, waarna hij door het spreekwoordelijke ijs zakte met flops als Your Highness om daarna weer sterk terug te komen met onder meer Prince Avalanche. Snow Angels is nog van de eerste periode. Het is in de kern een klein sociaal drama met mooie rollen van onder meer Sam Rockwell en Kate Beckinsale, maar ontstijgt dat ook weer dankzij de aanpak van David Gordon Green, met zijn atypische humor en telkens onverwachts verschuivende toon.

  1. Voskhozhdenie (Larisa Shepitko, 1977)

Slechts 41 was Larisa Shepitko toen ze omkwam bij een auto-ongeluk. Voskhozhdenie (Engelse titel The Ascent) was haar laatste film en volgens velen haar meesterwerk. Het is een bitterkoude oorlogsfilm die zich afspeelt in besneeuwd Wit-Rusland. Twee partizanen begeven zich, wanhopig op zoek naar eten, diep in vijandelijk territorium. Maar het is meer dan een oorlogsfilm; Voskhozhdenie is ook een christelijke allegorie die door Shepitko in poëtische en symbolische beelden wordt gedoopt. Prachtig is bijvoorbeeld hoe we nooit een horizon zien, omdat het wit van de sneeuw naadloos overloopt in het wit van de lucht, waardoor het soms lijkt alsof de personages door een oneindig niets ploeteren.

  1. Uzak (Nuri Bilge Ceylan, 2002)

Met deze film brak de inmiddels vermaarde Turkse cineast Nuri Bilge Ceylan internationaal door. Mahumut is een fotograaf die zijn idealen reeds lang is verloren en liever porno kijkt dan Tarkovsky’s Stalker. In zijn appartement in Istanbul, waar de televisie altijd aanstaat, krijgt hij gezelschap van Yusuf, een familielid uit zijn geboortedorp die op zoek is naar werk. In zijn typische stijl laat Ceylan de camera lang rusten op zijn personages die doelloos rondzwerven door het met een dikke laag sneeuw bedekte Istanbul en telkens opnieuw niet in staat blijken hun leven een zetje te geven.

  1. Il Grande Silenzio (Sergio Corbucci, 1968)

Sergio Corbucci, Klaus Kinski, Jean-Louis Trintignant, Ennio Morricone. Die vier namen zijn eigenlijk alles wat je hoeft te weten over deze film. Il Grande Silenzio is de laatste jaren bezig zich gestaag in de lijstjes van beste westerns ooit te werken en dat is geheel terecht. Trintignant speelt de zwijgende cowboy Silence, Kinski de maniakale premiejager die tegenover hem komt te staan. Corbucci is een meester in het vervaardigen van iconische beelden. In Django was het de doodskist die de titelfiguur achter zich aansleepte, hier is het de sneeuw, waar de paarden tot aan hun buik in wegzakken en het bloed zich felrood tegen aftekent, die de film z’n onuitwisbare uitstraling geeft.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken