Nu aan het lezen:

De geboorte van een genre

De geboorte van een genre


Wie het afgelopen jaar naar A Ghost Story, Get Out, Personal Shopper, mother! of It Comes at Night heeft gekeken, ziet de geboorte van een genre: posthorror.

Jarenlang werd het horrorgenre niet voor vol aangezien, vooral vanwege de grote publiekstrekkers als The Ring, die door een overvloed aan jump scares je weliswaar veel nachtmerries bezorgden, maar er niet in slaagden als film een verhaal te vertellen dat voor meer stond dan een exercitie in bang maken.

Hoe anders dit nieuwe genre, waarin het bang maken ondergeschikt is aan het vertellen van een verhaal en het overbrengen van emotie. De films in het posthorrorgenre lijken meer belang te hechten aan gelaagdheid dan aan angst.

Neem de jump scare, een moment van montage en een plotseling geluidseffect waarmee je de stuipen op het lijf wordt gejaagd. In tijden van Scream en The Ring waren ze veelvuldig aanwezig, en wanneer ze gebruikt werden, was dit altijd op momenten die voor het plot belangrijk waren; op momenten dat er iemand sneuvelde.

Kijk naar A Ghost Story, waarin David Lowery de schrikeffecten op andere momenten gebruikt (het vergaan van tijd) en zo extra aandacht geeft aan de gelaagdheid van zijn cinema, in plaats van je bang te maken met een nieuw slachtoffer van een geest (The Ring) of seriemoordenaar (Scream). Zie hieronder de trailer en hier de recensie.

In Get Out geldt dit ook, de posthorror van Jordan Peele gebruikt daarnaast ook humor om een groter verhaal te vertellen; de film gaat niet over moorden of verminkingen, of over een groep mensen die een voor een wordt uitgedund, maar behandelt de ongelijkheid in de VS (en de wereld), zoals mother! over het milieu gaat – de manier waarop we met de aarde omgaan – en Personal Shopper (zie hier de recensie) over de manier waarop we ons (te) dicht bij anderen begeven.

Een van mijn favoriete films van 2017 (naast de genoemde films van dit jaar hierboven) is It Comes at Night, tevens een posthorror die zich moeilijk uit laat leggen. In een poging het plot in enkele zinnen over te brengen: op aarde is een ziekte uitgebroken die zeer besmettelijk is. Een familie leeft in een afgesloten huisje in het bos, doodsbang maar vredig, tot er zich anderen bij voegen.

De setting staat klaar voor een horrorfilm zoals we die vaker hebben gezien, maar It Comes at Night beweegt zich in een andere richting: het wil je niet per se bang maken, het wil je fantasie prikkelen. Het wil dat je vragen stelt, al peinzend de bioscoop uit loopt.

In de VS kwamen mensen woedend de bioscopen uitgelopen, want was hen niet een horror beloofd? En stond horror niet voor doodsangsten, voor schrikeffecten, voor macabare en duistere scenes?

Misschien, maar dan kijk je vooral naar de horror van de jaren 90 en begin jaren 00. Posthorror grijpt terug naar de oerreden waarom schrijvers en regisseurs films maken: ze willen je een verhaal vertellen. Met dat verhaal wordt een symboliek blootgelegd: het staat voor meer, er is een link met je eigen leven, hoe ver dat ook verwijderd mag lijken van deze film.

Deze manier lijkt terug te grijpen op oudere horror als The Thing (1982) of Don’t Look Now (1973) die over xenofobie en rouwverwerking gingen. Beide films gaan misschien niet zozeer over mensen die elkaar niet begrijpen, maar over dat mensen elkaar niet begrijpen.

De laatstgenoemde reden komt terug in de genoemde posthorror van dit jaar, waarbij in elke film het symbool waarom mensen elkaar niet (willen) begrijpen iets anders is. In Get Out begrijpen mensen elkaar niet door raciale ongelijkheid, in Personal Shopper en A Ghost Story door rouw en in It Comes at Night door de angst voor ziekten/vreemdelingen.

Al deze posthorrorfilms zijn gemaakt door filmauteurs; scenaristen die ook de film regisseerden. Bovendien kennen allen horror niet als hun vaste genre. Zo is Personal Shopper gemaakt door Olivier Assayas (bekend van Clouds of Sils Maria), A Ghost Story door David Lowery (Ain’t Them Bodies Saints) en mother! door Darren Aronofsky (Requiem for a Dream, The Fountain). De makers van Get Out (Jordan Peele) en It Comes at Night (Trey Edward Shults) staan nog aan het begin van hun carrieres, en werken ook aan drama’s of actiekomedies. Zo specialiseren de pioniers van de posthorror van dit jaar zich niet in genres, maar in het vertellen van verhalen.

Leuk? Deel het even!
Typ en klik enter om te zoeken